تیم مشترک دانشگاه ایالتی سندیگو و دانشگاه خودمختار باخا کالیفرنیا، یک هفته را در میان جامعه کوکاپا گذراندند تا دریابند چرا خدمات بهداشتی مدرن به این نقطه نرسیده است. آنها با ۲۰ مادر و نوجوان گفتگو کردند و با واقعیتی صریح روبرو شدند: فقدان آموزشهای متناسب با فرهنگ محلی و دوری از مراکز درمانی، باعث شده تا اکثر مردم در برابر ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) بیدفاع بمانند. میانگین سنی شرکتکنندگان ۴۳ سال بود و بسیاری از آنها نگران آینده فرزندان خود بودند که در سنین حساس واکسیناسیون قرار داشتند.
لیندا لارا-جاکوبو، استاد بهداشت عمومی، در این دیدارها نه با مقاومت، که با تمایلی عمیق برای یادگیری روبرو شد. او و همکارانش، دانیلا گونزالس والنسیا و ماریا خوسه ناوارو، دریافتند که سردی روابط میان موسسات دولتی و بومیان، با یک گفتگوی انسانی و محترمانه ذوب میشود. ناوارو این برخورد را با عبارت «گرمی عمیق مشارکتکنندگان» توصیف کرد؛ واکنشی انسانی از سوی مردمی که خود را «کسانی که با رودخانه میآیند و میروند» مینامند.
برنامهریزی برای آینده اکنون آغاز شده است. این تیم قصد دارد با همکاری نهادهای بهداشتی مکزیک، کارگاههای پیشگیرانه و کمپینهای واکسیناسیون دورهای را مستقیماً به داخل جامعه ببرد. هدف آنها این است که هر نیمسال، گروهی از دانشجویان هر دو دانشگاه به این منطقه سفر کنند تا مراقبتهای بهداشتی نه به عنوان یک رویداد نادر، بلکه به عنوان بخشی از زندگی روزمره در دلتا نهادینه شود.
در سرزمینی که زبان سنتی آن در معرض فراموشی است و مسیر رودخانهاش با سدها تغییر کرده، این پیوند جدید میان دانش و سنت، تلاشی است برای محافظت از انسانیترین دارایی یک قوم: سلامت تن و جان فرزندان رودخانه.