این دوزیست دو متری که حدود ۲۸۰ میلیون سال پیش در دوره پرمین میزیست، دندانهای مخروطی بزرگی داشت که به جای رویش عمودی، به سمت پهلو متمایل بودند. سیسنروس، استاد دانشگاه فدرال پیاوی، با دقت در این آناتومی منحصربهفرد، فرضیهای را مطرح کرد که پیش از این در میان دوزیستان آن دوران بیسابقه بود: این جانور به جای شکار، از جلبکها و گیاهان تغذیه میکرده است. تقریباً تمام دوزیستان شناخته شده، از فسیلهای کهن گرفته تا ۸۶۰۰ گونه امروزی، گوشتخوار هستند.
جستوجوی سیسنروس و تیم بینالمللی او میان سالهای ۲۰۱۲ تا ۲۰۲۳ در ایالتهای پیاوی و مارانیائو به طول انجامید. آنها در مناطقی که به «جنگل فسیلی رود پتی» شهرت دارد، قطعاتی را از دل زمین بیرون کشیدند که نشان میداد این موجود برخلاف تصورات رایج، در باتلاقهای دائمی زندگی نمیکرده است. رسوبات محل کشف، گواهی میدهند که این جانور در محیطی گرم با فصلهای خشکِ طولانی دوام میآورده و خود را با شرایطی فراتر از تالابهای همیشه مرطوب وفق داده بود.
نام علمی این موجود، Tanyka amnicola، ادای احترامی است به سرزمین اصلیاش؛ ترکیبی از واژه گوارانی «تانیکا» به معنای آرواره و واژه لاتین «امنیکولا» به معنای رودخانهنشین. این کشف، نخستین حضور تبار باستانی «بافتتیدها» را در ابرقاره جنوبی گوندوانا به اثبات رساند؛ گروهی که پیش از این تصور میشد تنها در معادن زغالسنگ نیمکره شمالی حضور داشتهاند.
اکنون بیش از هزار قطعه فسیل جمعآوری شده در جریان این سالها، در اختیار دانشگاه فدرال پیاوی قرار دارد. برای سیسنروس، این آروارههای درهمتنیده دیگر تکههایی دفرمه از سنگ نیستند، بلکه سندی از شجاعتِ تکاملی موجودی هستند که میلیونها سال پیش از ظهور نخستین دایناسورها، راهی متفاوت برای بقا در بستر رودخانههای برزیل برگزیده بود.